Vòng đời của một cơn dông bão

Thành phần cơ bản của một cơn dông là một ổ dông, có đường kính 10 km  và độ dày 10 km. Bất kể loại giông nào, tất cả các cơn dông đều trải qua ba giai đoạn khác nhau trong vòng đời của chúng: giai đoạn mây tháp, giai đoạn trưởng thành và giai đoạn tan rã. Vòng đời của một ổ dông riêng lẻ kéo dài từ 30 đến 60 phút.

Giai đoạn mây tháp chỉ bao gồm các dòng thăng phát triển rất nhanh. Lúc này ổ dông không có đe, không có dòng giáng và không có mưa. Ổ dông đang hút không khí nóng ẩm ở lớp biên vào bên trong nó để làm nhiên liệu cho quá trình phát triển. Khi không khí này thăng lên, hơi nước sẽ ngưng tụ và tỏa nhiệt, tạo thêm lực nổi để cung cấp năng lượng cho cơn dông.

Trong giai đoạn trưởng thành, cơn dông có đe, có cả dòng thăng và dòng giáng, và vùng mưa có kích thước lớn. Đây thường là thời điểm dữ dội nhất trong cơn dông, có thể có sấm sét, nhiễu động mạnh và gió. Các hạt mưa mang không khí lạnh từ trên cao xuống phía dưới và rơi xuống đất và lan ra xung quanh.

Trong giai đoạn phân rã, cơn dông chỉ còn vùng mưa và một cái đe lớn (chứa các tinh thể băng). Cơn dông tự tan rã và lượng mưa giảm dần. Nếu không có dòng thăng, cơn dông sẽ không đủ nhiên liệu để duy trì và do đó cơn dông sẽ chết.

Giai đoạn sau khi cơn dông phân rã, đây không phải là một trong những giai đoạn chính thức của cơn dông. Trong giai đoạn này, tất cả những gì còn lại của cơn dông là cái đe và virga, chứa nhiều tinh thể băng rơi xuống và bay hơi chậm, không tới được mặt đất. Tàn dư của cái đe không hỗn loạn lắm, và trôi theo chiều gió như một đám mây hình tròn dày hoặc mây altostratus khi nó dần biến mất. Trong khi đó, luồng không khí lạnh lan tỏa trên mặt đất từ cơn dông trước đây có thể gặp không khí nóng ẩm trong lớp biên gần đó tạo điều kiện để có thể gây ra một cơn dông mới. Quá trình này được gọi là quá trình lan truyền dông, nơi cơn dông đầu tiên gây ra một cơn dông con. Cơn dông này có thể trải qua toàn bộ vòng đời giống mẹ nó và nếu điều kiện thích hợp, nó sẽ lại tiếp tục sinh ra một cơn dông mới.

Trong thời gian gần đây, việc thải ra quá nhiều khí thải nhà kính do các hoạt động của con người gây ra đã khiến bầu khí quyển của Trái đất tương đối ấm và ẩm hơn. Sự nóng lên của Trái đất dẫn đến các hiện tượng thời tiết thường xuyên và dữ dội hơn. Hơn nữa, với sự gia tăng hiện tượng nóng lên, các điều kiện thuận lợi cho giông bão mạnh tạo ra các cơn lốc xoáy có sức tàn phá dự kiến ​​sẽ tăng lên. Vì vậy, việc hiểu biết đúng đắn về dông bão, sự hình thành và các mối nguy hiểm liên quan là điều hết sức cần thiết.

                                                                           

                                                                       Tác giả: Hoàng Thanh Thúy