CÓ HAY KHÔNG BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU LÀ DO CON NGƯỜI?

Những năm gần đây, Trái Đất nóng dần lên, mùa hè thì nóng bức khắc nghiệt còn mùa đông ít lạnh hơn, băng tan ở 2 cực, mực nước biển dâng,... Và người ta cho rằng, những hiện tượng trên liên quan đến “Biến đổi khí hậu” .Vậy biến đổi khí hậu là gì? Nguyên nhân gì dẫn đến biến đổi khí hậu?

Biến đổi khí hậu là sự thay đổi đột ngột về khí hậu, thời tiết của Trái Đất gây ảnh hưởng xấu đáng kể đến môi trường và hoạt động sống của con người. Có hai nguyên nhân chính gây ra biến đổi khí hậu:

Nguyên nhân khách quan (do sự biến đổi của tự nhiên) bao gồm: sự biến đổi các hoạt động của mặt trời, sự thay đổi quỹ đạo của Trái đất, sự thay đổi vị trí và quy mô của các châu lục, sự biến đổi của các dạng hải lưu và sự lưu chuyển trong nội bộ hệ thống khí quyển.

Nguyên nhân chủ quan (do sự tác động của con người) xuất phát từ sự thay đổi mục đích sử dụng đất và nguồn nước, sự gia tăng phát thải khí CO2 và các khí nhà kính khác từ các hoạt động của con người.

Con người đang thay đổi khí hậu như thế nào?

Trong 11.000 năm trước Cách mạng Công nghiệp, nhiệt độ trung bình trên toàn thế giới ổn định ở mức khoảng 14°C. Cuộc cách mạng công nghiệp bắt đầu vào giữa những năm 1800, khi con người bắt đầu đốt nhiên liệu hóa thạch như than, dầu và khí đốt để làm nhiên liệu.

Đốt nhiên liệu hóa thạch tạo ra năng lượng nhưng cũng thải ra các khí nhà kính như carbon dioxide, metan và nitrous monoxide vào không khí. Theo thời gian, một lượng lớn các khí này đã tích tụ trong khí quyển. Ví dụ, mức độ carbon dioxide trong khí quyển đã tăng 40% trong thế kỷ 20 và 21 và hiện nay là hơn 400ppm (phần triệu). Năm 2019, nồng độ carbon dioxide trong khí quyển cao hơn bất kỳ thời điểm nào trong ít nhất 2 triệu năm.

Biểu đồ này cho thấy sự thay đổi nhiệt độ toàn cầu từ năm 1850 đến năm 2022, so với nhiệt độ trung bình cơ sở ước tính 1850-1900.

Biểu đồ này cho thấy mức độ carbon dioxide ngày càng tăng trong bầu khí quyển của chúng ta kể từ năm 1960.

Quá trình đốt nhiên hóa thạch tạo ra lượng phát thải khí nhà kính rất , có chức năng giống như một tấm chăn quấn quanh Trái Đất giữ nhiệt của Mặt Trời trong bầu Khí quyển và làm tăng nhiệt độ của hành tinh.

Các loại khí nhà kính chính gây biến đổi khí hậu là carbon dioxide (CO2) và methane (CH4), được tạo ra từ việc sử dụng xăng dầu cho các phương tiện hoặc than để sưởi ấm. Việc phát quang đất và rừng cũng có thể sản sinh khí CO2. Trong khi đó các bãi rác là nguồn "siêu phát thải" khí methane - thời gian tồn tại trong Khí quyển ngắn hơn nhưng có khả năng giữ nhiệt tỏa ra từ Mặt Trời cao hơn nhiều lần so với CO2. Một số nguồn phát thải khí nhà kính khác bao gồm năng lượng, công nghiệp, giao thông, nông nghiệp và sử dụng đất,... 

Các nhà khoa học cho rằng, hiệu ứng nhà kính là nguyên nhân gốc rễ nhất dẫn đến sự nóng lên của Trái Đất. Cùng với đó nếu sự phát thải lượng nhiệt ra thì sẽ khó mà kiểm soát được nhiệt độ của Trái Đất. Nó sẽ không còn tăng theo một quy luật nào nữa mà sẽ gây ra nhiều đột biến khó lường. Vì vậy, con người cần phải kiểm soát lại các hoạt động của mình, nếu không người chịu ảnh hưởng trực tiếp chính là bản thân chúng ta.

   

                                                                                                 Tác giả: Hoàng Thanh Thủy