Tìm hiểu về La Nina

Khi mùa hè bắt đầu, ánh nắng chói chang và làn gió biển mát mẻ không còn là điều bình thường như mọi năm. Bởi vì, giữa cánh đồng mây dày đặc, một hiện tượng đã xuất hiện - La Nina. Cơn gió đổi chiều, những đợt mưa lớn, và những hậu quả khó lường đang chờ đợi. La Nina, một trong những điều bí ẩn và mạnh mẽ nhất của thiên nhiên, đang bắt đầu thể hiện sức mạnh và ảnh hưởng của mình trên toàn cầu.

La Nina là hiện tượng nước biển ở khu vực xích đạo trung tâm và đông Thái Bình Dương  lạnh đi dị thường,xảy ra với chu kỳ tương tự hoặc thưa hơn hiện tượng El Nino - nước biển nóng lên. Các sự kiện La Nina đôi khi xảy ra sau các sự kiện El Nino, xảy ra với khoảng thời gian không đều đặn khoảng hai đến bảy năm. Những tác động cục bộ lên thời tiết do La Nina ("cô bé" trong tiếng Tây Ban Nha) gây ra nhìn chung trái ngược với những tác động liên quan đến El Nino ("cậu bé" trong tiếng Tây Ban Nha). Vì lý do này, La Nina còn được gọi là phản El Nino. Các sự kiện La Nina có thể kéo dài từ một đến ba năm, không giống như El Niño thường kéo dài không quá một năm. Cả hai hiện tượng này đều có xu hướng đạt đỉnh điểm vào mùa đông ở Bắc bán cầu. 

Cơ chế hình thành hiện tượng La Nina

Hiện tượng La Nina được hình thành là do nhiệt độ bề mặt nước biển thấp hơn nhiệt độ chuẩn từ 0,5 ̊C trở lên. La Nina thường xảy ra khi gió tín phong mạnh thổi từ phía đông giúp đẩy nước ấm khỏi vùng nhiệt đới Thái Bình Dương. Nó đẩy nước ấm từ bờ tây Nam Mỹ sang phía đông, dẫn đến sự tích tụ của nước lạnh ở độ sâu lớn dưới mặt nước. Sự tích tụ này dẫn đến sự nổi lên của nước lạnh từ đáy biển lên bề mặt, gây ra sự giảm nhiệt độ của mặt nước.

Khi nhiệt độ mặt nước ở vùng nhiệt đới Thái Bình Dương giảm dưới múc bình thường, sự chuyển động của không khí cũng bị ảnh hưởng. Điều này có thể dẫn đến sự thay đổi của các mô hình thời tiết toàn cầu, gây ra các biến động trong khí hậu, như mưa lớn hoặc hạn hạn ở các khu vực trên toàn cầu

Ảnh hưởng của La Nina 

Cả El Nino và La Nina đều ảnh hưởng đến lượng mưa, áp suất khí quyển và hoàn lưu khí quyển toàn cầu . Hoàn lưu khí quyển là sự chuyển động quy mô lớn của không khí, cùng với các dòng hải lưu, phân phối năng lượng nhiệt trên bề mặt Trái đất. Những thay đổi này là nguyên nhân chính gây ra sự biến đổi khí hậu ở nhiều khu vực trên toàn thế giới.

La Nina được đặc trưng bởi áp suất không khí thấp hơn bình thường ở phía tây Thái Bình Dương. Những vùng áp suất thấp này góp phần làm tăng lượng mưa. Lượng mưa gắn liền với gió mùa mùa hè ở Đông Nam Á có xu hướng lớn hơn bình thường, đặc biệt ở tây bắc Ấn Độ và Bangladesh. Điều này nhìn chung mang lại lợi ích cho nền kinh tế Ấn Độ vốn phụ thuộc vào gió mùa để phát triển nông nghiệp và công nghiệp . Tuy nhiên, hiện tượng La Nina mạnh có liên quan đến lũ lụt thảm khốc ở miền bắc Australia. Sự kiện La Nina 2010 có liên quan đến một trong những trận lũ lụt tồi tệ nhất trong lịch sử bang Queensland, Australia. Hơn 10.000 người buộc phải sơ tán và thiệt hại do thảm họa ước tính lên tới hơn 2 tỷ USD.

Các sự kiện La Nina cũng liên quan đến điều kiện mưa nhiều hơn bình thường ở phía đông nam châu Phi và miền bắc Brazil. La Nina còn được đặc trưng bởi áp suất cao hơn bình thường ở trung tâm và phía đông Thái Bình Dương. Điều này dẫn đến việc giảm lượng mây và lượng mưa ở khu vực đó. Tình trạng khô hơn bình thường được quan sát thấy dọc theo bờ biển phía tây của vùng nhiệt đới Nam Mỹ, Bờ biển vùng Vịnh của Hoa Kỳ và vùng đầm lầy ở miền nam Nam Mỹ.

La Nina thường có tác động tích cực đến ngành đánh cá ở miền tây Nam Mỹ. Nước dâng mang dòng nước lạnh, giàu chất dinh dưỡng lên bề mặt. Chất dinh dưỡng bao gồm sinh vật phù du được cá và động vật giáp xác ăn . Các loài săn mồi cấp cao hơn, bao gồm các loài cá có giá trị cao như cá chẽm, săn các loài giáp xác.

Trong bức tranh phức tạp của hành tinh chúng ta, La Nina là một phần nhỏ, nhưng lại có ảnh hưởng to lớn đối với cuộc sống của hàng triệu người trên khắp thế giới. Từ việc gây ra mưa lũ ở một số khu vực đến việc gây hạn hán ở những nơi khác, hiện tượng này đã và đang làm thay đổi cách chúng ta tương tác với môi trường xung quanh. Với sự hiểu biết và sự chủ động, chúng ta có thể tích cực ứng phó với những thách thức mà La Nina mang lại, đồng thời cùng nhau bảo vệ hành tinh này cho thế hệ tương lai.

#Hoàng Thanh Thúy