Rét đậm và Rét hại

 Hiện tượng rét đậm và rét hại là hai hiện tượng thời tiết cực đoan thường xảy ra trong mùa đông ở các khu vực có khí hậu lạnh.Rét đậm: Khi nhiệt độ trung bình ngày trong khu vực dao động phổ biến trong khoảng từ 13 đến 150C (130C< Ttb ≤ 150C) .Rét hại: Khi nhiệt độ trung bình ngày trong khu vực giảm xuống dưới 130C. (Ttb ≤ 130C).Rét đậm, rét hại kéo dài từ 3 ngày liên tiếp trở lên theo chỉ tiêu thống kê của nông nghiệp thì được gọi là đợt rét đậm, rét hại.

Trong các bản tin dự báo thời tiết thường đề cập đến hiện tượng rét đậm, rét hại. Hiện tượng này chủ yếu được hiểu cho vùng đồng bằng và trung du Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ, nơi có các hoạt động sản xuất nông nghiệp nhiều nhất vào mùa lạnh. Các thuật ngữ này không áp dụng đối với vùng núi vì ở đó rét đậm, rét hại không phải xảy ra từng đợt, mà hầu như xảy ra suốt tháng. Ví dụ, tại Sa pa (Lào Cai), rét đậm hầu như xảy ra suốt tháng 12, tháng 1 và tháng 2.

Một điều chú ý là nhiệt độ trung bình ngày dưới 150C và 130C phải gắn với hiện trạng thời tiết nhiều mây, đầy mây và có thể có mưa nhỏ, khi đó mới được coi là rét đậm, rét hại. Trong thực tế, vào những ngày trời quang mây về đêm, nhiệt độ xuống rất thấp, nhưng ban ngày trời nắng nhiệt độ lên rất cao, nhiệt độ trung bình ngày vẫn có thể dưới 150C nhưng không được coi là rét đậm.

Hiện trạng thời tiết rét đậm, rét hại thường kéo theo nhiều mây, đầy mây và có thể có mưa nhỏ.

Nguyên nhân: Rét đậm thường xảy ra khi không khí lạnh từ các khu vực bắc cực hoặc từ các hồ lớn tràn vào khu vực nào đó, làm giảm nhiệt độ nhanh chóng và đột ngột và các điều kiện như không có mây và gió yếu cũng làm tăng khả năng xảy ra hiện tượng rét đậm.

Rét hại xảy ra khi nhiệt độ xuống dưới điểm đông lạnh của cây trồng, gây ra hại cho chúng và đặc biệt phổ biến trong mùa xuân sớm hoặc mùa thu muộn, khi cây trồng đang trong giai đoạn mạnh mẽ phát triển.

Đặc điểm

Rét đậm: Nhiệt độ xuống thấp nhanh chóng: Nhiệt độ có thể giảm đến mức âm 5 độ C (23 độ F) hoặc thậm chí còn thấp hơn trong vòng vài giờ và không khí khô: Rét đậm thường đi kèm với không khí khô, làm tăng cảm giác lạnh lẽo và khô hanh.

Rét hại: Điều kiện lạnh cực: Nhiệt độ xuống dưới 0 độ C (32 độ F), có thể kéo dài trong nhiều giờ và rét hại có thể làm chết hoặc làm hỏng nhiều loại cây trồng, đặc biệt là các loại cây nhạy cảm như hoa mào gà hoặc rau màu.

Tác động

Rét đậm:Các đường và vật dụng nước có thể đóng băng, gây ra nguy cơ tai nạn giao thông và sự cố vật lý và có thể gây ra thiệt hại cho cây trồng và vật nuôi do đóng băng hoặc ngưng phát triển.

Rét hại: Rét hại có thể gây ra thiệt hại nặng nề cho ngành nông nghiệp, làm giảm sản lượng và làm mất mùa vụ và thiệt hại cho cây trồng có thể dẫn đến tăng giá và giảm sẵn có của thực phẩm.

Biện pháp ứng phó

Bảo vệ cây trồng: Sử dụng các biện pháp bảo vệ như phun nước lên cây trồng, sử dụng bạt phủ hoặc cảnh giác và bảo vệ đặc biệt cho những loại cây nhạy cảm.

Cung cấp nhiệt độ ổn định: Sử dụng các hệ thống sưởi ấm hoặc hệ thống phun sương nước ấm để giữ cho nhiệt độ xung quanh cây trồng ổn định.

Theo dõi dự báo thời tiết: Theo dõi các dự báo thời tiết và cập nhật thông tin về rét đậm và rét hại để có thể ứng phó kịp thời và hiệu quả.

                                 Tác giả:Trương Ngọc Dũng K66-KT&KHH